تعریف پاک کننده ها:

منظور از پاک کننده ‌ها موادی می باشد، که ذره‌ های چربی و چرک را از پارچه ‌ها و یا اجسام دیگر پاک کنند، و در انواع مختلف ساخته شوند، نخستین ماده ای که به عنوان شوینده تهیه شد صابون بود. که طی گذشت زمان، متحول گشت و به شکل کلاسیک و مدرن شده است. از گذشته تا به امروز تعداد شوینده‌ ها به حدی رسیده که قابل شمردن نیست، امروزه در بعضی از کشورها، تقریبا بالاتر از 80 درصد از مواد پاک کننده مصرفی از شوینده‌ های سنتزی ساخته می شوند. 

از طرف دیگر، صابون‌های فلزی، کربوکسیلاتهای قلیایی خاکی یا فلزات سنگین با زنجیره طویل می باشند، این صابون‌ ها در آب نامحلول هستند و در سیستمهای غیر آلی، به عنوان مثال مواد افزودنی به روغنهای روان کننده، ممانعت کننده از زنگ زدگی، ضد آب کردن مواد و سوختهای ژلاتین‌دار، قارچ‌کشها دارای مصرف می‌باشد. ویژگی های قابل توجه این است که عدم توازن پلاریته (قطبیت) در داخل مولکول صابون‌ ها و مواد شوینده و پاک کننده ، باعث ابراز قابلیت انحلال و ماهیت فاز غیر معمول در حلالهای قطبی و غیر قطبی می گردد. 

این رفتار، دقیقا منجر به سودمندی چنین ترکیباتی در زمینه ‌های خیس شوندگی، قابلیت انحلال، شویندگی، رنگرزی و بسیاری از سایر فراورده‌های صنعتی و خانگی می باشد. ترکیب اساسی ساختمان مولکولی پاک کننده‌ ها باعث بوجود آمدن چنین خصوصیاتی می گردد.

ویژگی های یک پاک کننده مناسب:

از بین بردن سختی آب

انحلال پذیر در آب

غیر خورندگی

 غیر سمی

سازگاری با محیط زیست

نفوذ زیاد

چربی زدایی

قابلیت حل کردن آلودگی

قابل آبکشی بودن

 حذف رنگ

حذف پوسته

مقرون به صرفه بودن

انواع مواد شوینده صنعتی:

شوینده های صنعتی از واکنش های پاک کنندگی، حلالی و یا شیمیایی جهت انجام شویندگی استفاده می میشوند این در حالی است که کاربرد یک تکنیک سایشی یا شستشو در کنار پاک کننده های صنعتی برای دسترسی به بهترین نتیجه بسیار پرطرفدار می باشد، مواد شوینده صنعتی بر اساس نوع مصرف آن ها به پنج گروه اصلی طبقه بندی می شوند:

پاک کننده های قلیایی

پاک کننده های اسیدی

پاک کننده های فعال سطحی یا چربی زداها

ضد عفونی کننده های صنعتی

پاک کننده های پایه حلال

پاک کننده ها و آلودگی محیط زیست:

مواد شیمیایی می توانند در چرخه های طبیعی وارد و در مرحله ای نهایی با باکتری‌ها تجزیه شوند. 

به عنوان نمونه، چربی‌های موجود در طبیعت که مولکول های آنها شاخه جانبی در زنجیره هیدروکربنی نداشته اند، و صابون معمولی را از آنها ساخته می شود با باکتریها تجزیه می‌شوند. تعدادی از شوینده های سنتزی، به خصوص آلکیل بنزن سولفوناتهای مشتق شده از مواد شیمیایی نفت، دارای شاخه جانبی در زنجیره هیدروکربنی هستند و با باکتریها تجزیه می‌شوند. 

از این رو، باقی ماندن و تراکم این مواد غیر طبیعی ساخته دست بشر در طبیعت، سبب آلودگی روزافزون آبها و مخازن زیرزمینی می‌گردد. برای ممانعت از آلودگیهای چشمگیر حاصل از این نوع پاک کننده ها، در حال حاضر در بسیاری از کشورها ، قوانین و مقررات، اجازه استفاده از مواد شوینده مقاوم در مقابل تجزیه بیولوژیکی (شوینده های سخت) را نمی‌دهد و کارخانجات بسوی تولید مواد شوینده نرم با ساختمانهای راست زنجیر رفته اند. ایرادی مهم دیگر شوینده های سنتزی، ترکیبات فسفردار آنهاست که برای تنظیم PH و ممانعت از واکنش یونهای کلیسم و منیزیم موجود در آب سخت با ماده شوینده، به آن افزوده می‌شود. این فسفاتها در اعماق رودخانه ها و دریاچه ها رسوخ کرده، و موجب رشد غیر عادی قارچها و جلبکها می‌شوند و به این ترتیب با مصرف اکسیژن محلول در آب به وسیله این گیاهان، زندگی ماهی ها و دیگر آبزیان دستخوش خطراتی می کند.

شما همچنین ممکن است به این دسته ها علاقه داشته باشید: